Οι Bog art μιλούν στον ΧΡΗΣΤΟ ΚΟΡΝΑΡΑΚΗ για τη φθορά, τη σιωπή και τη δημιουργική αντίσταση στο The Dance of Broken Promises

Υπάρχουν δίσκοι που υψώνουν τη φωνή τους και άλλοι που μαθαίνουν να στέκονται ακίνητοι, αφήνοντας τον χρόνο να περάσει από μέσα τους. Το The Dance of Broken Promises ανήκει στη δεύτερη κατηγορία: ένα έργο που δεν βιάζεται να πείσει, δεν διεκδικεί εύκολες κορυφώσεις, αλλά επιμένει στη διάρκεια, στη ρωγμή, στη σιωπή ως ισότιμο υλικό με τον ήχο.  Οι Bog art δεν γράφουν τραγούδια για να κρύψουν τη φθορά• γράφουν για να την κατοικήσουν. Με λόγο παρατηρητικό και μουσική που μοιάζει να κινείται σαν σκιά πάνω σε ερείπια, ο νέος τους δίσκος λειτουργεί ως ένας αργός χορός πάνω σε ό,τι χάθηκε, σε ό,τι δεν τηρήθηκε, σε ό,τι συνεχίζει παρ’ όλα αυτά να αναπνέει.

Σε αυτή τη συζήτηση, η μπάντα μιλά για την αποδοχή χωρίς παραίτηση, για τη σιωπή ως πράξη, για την παρουσία που σώζει χωρίς να καθοδηγεί και για τη δημιουργία ως τρόπο επιβίωσης σε έναν κόσμο που στενεύει.

Στο The Dance of Broken Promises μοιάζει να έχετε αποδεχτεί τη φθορά αντί να συγκρουστείτε μαζί της. Πότε καταλάβατε ότι η αποδοχή μπορεί να είναι δημιουργική στάση και όχι παραίτηση;

Υποθέτω ότι κάποια στιγμή, μετά την πρώτη εποχή της νεότητάς σου, συνειδητοποιείς πως τα πάντα, συμπεριλαμβανομένου του εαυτού σου, υπόκεινται σε κάποιου είδους φθορά. Αυτή η συνειδητοποίηση δεν νομίζω ότι αποκλείει τη σύγκρουση με τις δυνάμεις που επιφέρουν τη φθορά, αλλά μάλλον το αντίθετο, καθώς δίνει μεγαλύτερο νόημα στην αντίσταση σε ό,τι μας απομειώνει. Προτιμούμε, λοιπόν, να αυτοσχεδιάζουμε ανάμεσα στα συντρίμμια αν χρειαστεί και να προχωρούμε, επιδιώκοντας με κάθε τρόπο να αντιστεκόμαστε στον πειρασμό της παραίτησης από ό,τι αγαπάμε.

Πολλά τραγούδια κινούνται αργά, αφήνοντας χώρο στη σιωπή. Τι σας δίδαξε αυτή η παύση που δεν σας είχε διδάξει στους προηγούμενους δίσκους;

Η σιωπή, η απουσία ήχων, μουσικής ή λέξεων, αποτελεί επίσης ήχο και, μερικές φορές, μπορεί να είναι και προτιμότερη. Παρότι και στους προηγούμενους τρεις δίσκους μας υπήρχαν αρκετές παύσεις και χαμηλότονες στιγμές, εδώ έχουμε και ένα Coat of silence ριγμένο στην πλάτη μας.

Ο στίχος «“Let’s dance to the sound of broken promises» λειτουργεί σχεδόν σαν δήλωση ζωής. Τι σημαίνει για εσάς ο “χορός” όταν οι υποσχέσεις έχουν ήδη χαθεί;

Τίποτα σε αυτή τη ζωή δεν μπορεί να θεωρείται ως δεδομένο. Διάφορες «υποσχέσεις» ξεκινούν να αθετούνται από τη στιγμή που γεννιέται κανείς κι έπειτα. Παρ’ όλα αυτά, ο καθένας μας οφείλει να βρίσκει τον τρόπο να συνεχίζει, πραγματοποιώντας πιρουέτες και ελιγμούς ανάμεσα στις καταστροφές. Ας θυμηθούμε και τον Νίτσε, ο οποίος είχε ισχυριστεί πως «Πρέπει να έχεις χάος μέσα σου για να γεννήσεις ένα αστέρι που χορεύει.»

Στο “The Hanging Tree”, το δέντρο δεν σώζει, δεν καθοδηγεί - απλώς υπάρχει. Είναι η παρατήρηση, τελικά, μια πιο έντιμη μορφή πίστης από την ελπίδα;

Μερικές φορές για να σωθεί κανείς χρειάζεται απλώς κάποιον να τον ακούσει, ακόμη κι αν δεν του λέει κουβέντα. Μερικές φορές είναι ωφέλιμο, απλώς, να ακούει κανείς την ίδια του τη φωνή να αφηγείται ή να εξηγεί σε κάποιον τρίτο όσα του συμβαίνουν, προκειμένου να βρει κάποιες τις απαντήσεις που του λείπουν. Το δέντρο, λοιπόν, σώζει προσφέροντας την παρουσία του και ίσως μια αγκαλιά με τα γυμνά του κλαδιά. Ο κόσμος είναι γεμάτος ανθρώπους-πινακίδες που επιδιώκουν να τους καθοδηγήσουν όλους προς την ίδια κατεύθυνση. Ας αναζητήσει καλύτερα κανείς το δικό του μονοπάτι.

Οι εικόνες σας παραμένουν απλές αλλά βαριές: άνθρωποι σαν τσιγάρα, σιωπές σαν ρούχα. Πότε μια εικόνα σάς φαίνεται ολοκληρωμένη χωρίς να χρειάζεται εξήγηση;

Κάθε εικόνα μπορεί να ερμηνευτεί με τόσους τρόπους όσα είναι τα ζευγάρια ματιών που θα πέσουν πάνω της. Στα τραγούδια και στη λογοτεχνία δεν χρειάζονται διεξοδικές ή μονοσήμαντες εξηγήσεις. Αυτό είναι κάτι που πρέπει να συμβαίνει αποκλειστικά στα εγχειρίδια χρήσης ηλεκτρικών συσκευών.

Ο λόγος του δίσκου μοιάζει λιγότερο διεκδικητικός και περισσότερο παρατηρητικός. Γράφετε σήμερα περισσότερο για να καταγράψετε ή για να επικοινωνήσετε κάτι που δεν λέγεται αλλιώς;

Γράφουμε αναζητώντας τρόπους να εκφράσουμε ό,τι αισθανόμαστε, προκειμένου να κατανοήσουμε τον εαυτό μας και να επιβιώσουμε σε έναν κόσμο που μοιάζει να γίνεται όλο και πιο ανυπόφορος. Διεκδικούμε σταθερά το δικαίωμα της ελεύθερης σκέψης, απαραίτητης προϋπόθεσης για ελεύθερη δράση.

Η συνεργασία με τον Lolek άνοιξε τον ήχο χωρίς να τον εξευγενίσει. Πόσο δύσκολο είναι να δώσεις χώρο σε έναν ακόμη αφηγητή χωρίς να αλλοιωθεί ο εσωτερικός ρυθμός της μπάντας;

Είναι συνήθως αρκετά δύσκολο να πρέπει να συνδιηγηθείς κάτι προσωπικό. Αυτός, όμως, πιστεύουμε πως είναι ο στόχος κάθε μπάντας: να καταλήξει σε μια φωνή η οποία προέρχεται από τον συντονισμό τόσων φωνών όσα είναι τα μέλη που συμμετέχουν σε αυτή. Κάτι τέτοιο είναι εφικτό εφόσον υπάρχουν αλληλοκατανόηση και αλληλοσεβασμός.
Όπως μπορεί να κατανοήσει καλύτερα όποιος γνωρίζει τη συνεισφορά στην ιστορία της rock μουσικής ανθρώπων όπως ο George Martin, o Brian Eno και άλλοι σπουδαίοι παραγωγοί, ο άνθρωπος που αναλαμβάνει την παραγωγή ενός δίσκου έχει σπουδαίο ρόλο. Σε ιδανικές συνθήκες, μάλιστα, αντιμετωπίζει κάθε νέα συνεργασία ως πρόκληση, και όχι ως επαγγελματική υποχρέωση προς διεκπεραίωση, με αποτέλεσμα να εμπλέκεται δημιουργικά προσφέροντας την αισθητική του, εξελισσόμενο σε αναπόσπαστο μέλος της ομάδας που τον έχει καλέσει στο παιχνίδι.
Από αυτή την άποψη, πρέπει να επισημάνουμε ότι ο Lolek επέδρασσε καταλυτικά σε αυτό που ακούγεται στο The Dance of Broken Promises. Πέραν του ταλέντου, της εμπειρίας, αλλά και του χρόνου και του κόπου που αφιέρωσε στα κομμάτια του δίσκου, o ίδιος είναι ένας ιδιαίτερα ευαίσθητος δέκτης, ο οποίος μπορεί να καταλαβαίνει περισσότερα απ’ όσα ίσως εσύ είσαι σε θέση να εξηγήσεις. Αισθανόμαστε ευγνωμοσύνη για τη συνεργασία με τον Γιάννη, καθώς ήταν από νωρίς κοντά μας και σε πολλές περιπτώσεις φώτισε διαφορετικά μονοπάτια από τα αρχικά, πρότεινε άλλες προσεγγίσεις και έδωσε λύσεις σε προβλήματα που εμείς οι τρεις ήμασταν πολύ εμπλεκόμενοι για να αντιληφθούμε την ύπαρξή τους.

Πώς κύλησε η διαδικασία παραγωγής του δίσκου; Υπήρξαν στιγμές αδιεξόδου ή επιλογές που σας ανάγκασαν να αφήσετε πράγματα εκτός για να διασωθεί η συνοχή;

Δεν υπάρχουν αδιέξοδα. Υπάρχουν σταυροδρόμια. Υπάρχουν αποφάσεις που πρέπει να ληφθούν σε διάφορες στιγμές κάθε διαδρομής. Όταν συναντάς τοίχο μπορείς να προσπαθήσεις να τον υπερπηδήσεις ή να σκάψεις λαγούμι για να περάσεις κάτω από αυτόν. Μπορείς, επίσης, και να πάρεις φόρα και να δοκιμάσεις να τον γκρεμίσεις! Αυτό ισχύει τόσο στη ζωή γενικότερα, όσο και εδώ, στη δημιουργία ενός δίσκου. Σε διάφορα στάδια της δημιουργικής διαδικασίας, από τη σύνθεση έως την τελική μίξη, έπρεπε να λαμβάνονται αποφάσεις με γνώμονα την επίτευξη του καλύτερου δυνατού αποτελέσματος. Η τελική εικόνα αποτελεί πάντα την αποτύπωση της επίδρασης των αποφάσεων που έχεις λάβει.

Το άλμπουμ δείχνει να χτίζεται πάνω στη διάρκεια και όχι στην κορύφωση. Ήταν αυτό μια συνειδητή απόφαση από την αρχή ή προέκυψε μέσα στο στούντιο;

Δεν είμαι σίγουρος πως καταλαβαίνω τι ακριβώς σημαίνει αυτό, Χρήστο, ούτε ότι συμφωνώ. Το άλμπουμ περιέχει οκτώ κομμάτια, κάθε ένα από τα οποία παρουσιάζει κλιμακώσεις και, ενδεχομένως, τη δική του κορύφωση. Άλλωστε, όπως δυο αρνήσεις δεν μας κάνουν μια κατάφαση, έτσι και δυο κορυφώσεις δεν μας κάνουν μια διάρκεια...

Μετά το The Dance of Broken Promises, πού αισθάνεστε ότι κατευθύνεστε; Σκέφτεστε ήδη νέες ηχογραφήσεις ή θέλετε πρώτα να δείτε πώς αυτός ο δίσκος θα αναπνεύσει ζωντανά πάνω στη σκηνή;

Ο δίσκος δοκιμάστηκε ήδη στη σκηνή την Παρασκευή στις 6 Φεβρουαρίου και πρέπει να ομολογήσουμε ότι αναπνέει εξαιρετικά, χωρίς να έχει ανάγκη πρόσθετης παροχής οξυγόνου με τεχνητά μέσα. Με την κυκλοφορία κάθε δίσκου των Βοg art κλείνει ένας δημιουργικός κύκλος και ανοίγει ένας νέος. Έτσι, τα κομμάτια του «The dance of broken promises» ξεκίνησαν να γράφονται αμέσως μετά την κυκλοφορία του προηγούμενου δίσκου μας, του Thornbush. Ευτυχώς, δεν γνωρίζουμε εκ των προτέρων τον τελικό προορισμό, αλλά συνεχίζουμε να προχωρούμε, ελπίζοντας ότι με κάποιον τρόπο εξελισσόμαστε, προσεγγίζοντας αυτό που μας εκφράζει περισσότερο. Έτσι, εξακολουθούμε να βρισκόμαστε εβδομαδιαίως και να συνθέτουμε νέα κομμάτια, αναζητώντας νέες κατευθύνσεις και περισσότερες συγκινήσεις από τη δημιουργική διαδικασία, καθοδόν να αφήσουμε λίγα ακόμη ίχνη της παρουσίας μας δίπλα εκεί όπου σκάει το κύμα του χρόνου…

Το The Dance of Broken Promises δεν ζητά να το κατανοήσεις πλήρως• ζητά να περπατήσεις δίπλα τoυ. Να ακούσεις τις παύσεις του, να αποδεχτείς τις αμφιβολίες του, να αφήσεις τον ρυθμό του να σε βρει εκεί που ο χρόνος αφήνει τα ίχνη του.

Οι Bog art συνεχίζουν να κινούνται χωρίς χάρτη, γνωρίζοντας πως κάθε δίσκος κλείνει έναν κύκλο και ανοίγει έναν άλλο, αθέατο ακόμη. Και ίσως αυτό να είναι το πιο τίμιο στοίχημα: να χορεύεις χωρίς εγγυήσεις, αφήνοντας λίγα σημάδια στην άμμο, ακριβώς εκεί που σκάει – ξανά και ξανά - το κύμα του χρόνου.

Το The Dance of Broken Promises κυκλοφορεί ψηφιακά και σε περιορισμένο αριθμό CD από το bandcamp των Bog art

Οι Bog art είναι:

Achilles III - Vocals, Bass
Panos Trikatsoulas - Electric Guitar
Marios Gampierakis - Drums

facebook

bandcamp

official site

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΣΧΕΤΙΚΑ:

Bog art - "The Dance of Broken Promises" 

Bog Art / The Absorbus Machine: Μία από κοινού συνέντευξη σε αρκούντως ατμοσφαιρικά και ψυχοδηλωτικά πλαίσια...

«Μπλακ»: Η Katscenes μιλά για τη δημιουργία, τη συνεργασία και την εξέλιξη της μουσικής της ταυτότητας...

Καλλιόπη Μητροπούλου – Between (2025)

Σtella – «Adagio» (Sub Pop, 2025)

Bog Art: περί container rock, μπασογραμμών, Κομπλεξικού, και άλλων συναφών